Wpisy z kategorii: Branża Dronowa w Polsce

Odpowiedzialność karna pilota drona

Niekiedy zdarza się, że w obliczu zmian społecznych czy postępu technicznego dotychczas obowiązujące normy prawne znajdują zastosowanie w sprawach wcześniej niewystępujących, dotyczą nowych sytuacji życia codziennego. Tak dzieje się w przypadku niektórych norm prawa karnego, których zakres zastosowania od pewnego czasu obejmuje przestępstwa popełniane przy użyciu bezzałogowych statków powietrznych (BSP), czyli popularnych dronów. W artykule wskazuję i charakteryzuję trzy grupy takich norm wyrażonych w przepisach Ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze (u.p.l) i przepisach Kodeksu karnego (k.k.).

Przepisy karne w prawie lotniczym (art. 211. i 212. u.pl)

Sytuacje, w których możliwe będzie zastosowanie wyrażonych w u.p.l. norm do przestępstw popełnionych przez użytkowników dronów, zostały określone w przepisach art. 211 i 212. Przykładowo, zgodnie z przepisem art. 211 ust. 1. pkt 1. u.p.l. karze grzywny, ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności do roku podlegać będzie operator BSP, który odbywa lot przy użyciu drona, który nie posiada wymaganej zdatności do lotów lub niezgodnie z ograniczeniami określonymi w świadectwie zdatności do lotów. Z pierwszą sytuacją będziemy mieć do czynienia wtedy, gdy użytkownik drona korzystał z uszkodzonego urządzenia, z drugą na przykład wtedy, gdy zamiast lotu wykonywanego w zasięgu wzroku (VLOS) pilot, nie mając do tego uprawnień, używał drona poza zasięgiem wzroku (BVLOS) [1,2]. Jeśli zaś chodzi o przepisy art. 212, odpowiedzialność pilota BSP zaktualizuje się m.in. w przypadku, gdy wykonując lot, przekroczy on granicę państwową bez wymaganego zezwolenia lub z naruszeniem ustalonych w nim warunków (art. 212 ust. 1. pkt 1. lit. b u.p.l.) bądź naruszy przepisy dotyczące ruchu lotniczego obowiązujące w obszarze, w którym lot się odbywa (art. 212 ust. 1. pkt 1. lit. a u.p.l.). Drugi ze wskazanych przepisów znajdzie zastosowanie np. wtedy, gdy osoba używa drona w strefie kontrolowanej lotniska bez uzyskania zgody [2,3]. Sprawca przestępstw określonych w art. 212 u.p.l. podlega karze pozbawienia wolności do 5 lat.

Loty BSP a Kodeks karny – uszczerbek na zdrowiu (art. 156. i 157. k.k.)

Pilot drona powinien również liczyć się z możliwością naruszenia norm wyrażonych w Kodeksie karnym. W sytuacji, gdy w następstwie lotu dojdzie do ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w postaci:
  • pozbawienia człowieka wzroku, słuchu, mowy, zdolności płodzenia.
  • ...
[Czytaj więcej...]

Krajowe Scenariusze Standardowe. Porównanie

Obowiązujące od końca 2020 r. przepisy prawne wprowadziły nową klasyfikację lotów wykonywanych przy użyciu BSP w Polsce. Przyjmując za podstawowe kryteria podziału operacji poziom ich ryzyka i masę urządzeń, w regulacjach wyróżniono dwie główne kategorie lotów: otwartą i szczególną, a także szereg podkategorii i scenariuszy. To właśnie ostatniemu ze wskazanych członów klasyfikacji – scenariuszom – przyjrzę się bliżej w artykule, wyróżniając łączące je podobieństwa i różnice, jakie między nimi występują.

Czym są Krajowe Scenariusze Standardowe?

Przepisy Rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2020/639 wprowadziły dwa standardowe scenariusze, oznaczone jako STS-01 i STS-02, które określają sposób odbywania lotów w ramach kategorii szczególnej. Scenariusze te mają obowiązywać od 3 grudnia 2023 r. [1]. Z uwagi na konieczność uregulowania operacji wykonywanych w okresie przed wskazanym terminem Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego opublikował w specjalnych wytycznych dziewięć Krajowych Scenariuszy Standardowych (NSTS) [2]. Odbywanie lotów na ich podstawie możliwe jest po uprzednim złożeniu oświadczenia o zgodności z NSTS. Oświadczenia ważne są dwa lata i należy je składać najpóźniej do 2 grudnia 2023 [1].

Co zawierają wytyczne Prezesa UCL w sprawie scenariuszy krajowych?

Wytyczne Prezesa UCL są do siebie podobne przede wszystkim pod względem struktury i zakresu regulacji. Poszczególne dokumenty normują takie kwestie, jak [2]: • warunki wykonywania lotów, • zasady bezpieczeństwa, • warunki korzystania z przestrzeni powietrznej, • wymogi w zakresie wyposażenia i oznakowania BSP oraz pilota, • wymagania certyfikacyjne w stosunku do pilota, • obowiązki operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego, • zasady szkolenia i egzaminowania pilotów. Uszczegółowienia wskazanych kwestii w postaci przepisów różnią się w zależności od scenariusza. Warto jednak zaznaczyć, że w każdym z nich maksymalna odległość lotu od najbliższego punktu na Ziemi wynosi 120 m.

Kontakt wzrokowy, typ urządzenia, masa – podstawowe różnice między scenariuszami

Podstawowe różnice między Krajowymi Scenariuszami Standardowymi dotyczą trzech zagadnień: kontaktu wzrokowego z BSP, typu urządzenia oraz jego masy. Mając te zagadnienia na uwadze, można scharakteryzować poszczególne scenariusze w następujący sposób [2]: • NSTS-01 – dotyczy lotów wykonywanych w zasięgu wzroku pilota (VLOS) lub z podglądem na żywo (FPV) przy użyciu dronów wielowirnikowych (MR), dronów stałopłatowych (A) i bezzałogowych helikopterów (H) – o masie do 4 kg; • NSTS-02 – dotyczy...[Czytaj więcej...]

Drony do zadań publicznych. Wykorzystanie BSP przez samorząd terytorialny

Wykorzystanie nowoczesnych technologii w miastach i wsiach stanowi przejaw wdrażania przez jednostki samorządu terytorialnego koncepcji smart city i smart village. Zakładają one wieloaspektową działalność na rzecz poprawy jakości życia mieszkańców. W ostatnim czasie funkcję innowacyjnego narzędzia sprzyjającego unowocześnieniu miast i wsi zaczęły pełnić bezzałogowe statki powietrzne (BSP). W jaki sposób jednostki samorządu używały ich dotychczas? Jak planuje się je wykorzystać w przyszłości? Odpowiedzi na te pytania znajdziesz poniżej – zapraszam do lektury artykułu.

Do czego służą drony w samorządzie? Wybrane przykłady

W 2018 r. na zlecenie Ministerstwa Przedsiębiorczości i Technologii przygotowany został specjalny dokument dotyczący wykorzystania BSP przez jednostki samorządu terytorialnego [1]. Zawiera on m.in. wstępną klasyfikację dwunastu typów zastosowań dronów, uwzględniającą możliwości techniczne urządzeń i charakter wykonywanych za ich pomocą zleceń. Odzwierciedleniem klasyfikacji jest praktyczna działalność poszczególnych JST w zakresie realizacji zadań publicznych. Obejmowała ona dotychczas takie inicjatywy, jak [2]:

  • w zakresie ochrony środowiska – monitoring jakości powietrza i wykrywanie naruszeń zakazu spalania odpadów w Krakowie, Poznaniu, Warszawie, Bydgoszczy i Katowicach,
  • w zakresie zarządzania kryzysowego – prowadzenie poszukiwań zaginionej osoby na obszarze górskim w Krośnie,
  • w zakresie monitorowania – kontrola infrastruktury w obrębie Portu w Gdyni,
  • w zakresie mapowania – przygotowanie ortofotomapy dla obszaru miejskiego w celu aktualizacji mapy ISOK (Informatycznego Systemu Osłony Kraju) oraz zadań planistyczno-urbanistycznych w Kołobrzegu.

Zaplanować przyszłość – potencjalne zastosowania bezzałogowców

Przywołany wyżej dokument, a także opracowane na jego podstawie Wprowadzenie do zagadnienia wykorzystania Bezzałogowych Statków Powietrznych w samorządzie terytorialnym [3], określają za pomocą sześciostopniowej skali potencjał wykorzystania dronów przez JST. Ocena użyteczności dronów przeprowadzona została w odniesieniu do poszczególnych zadań publicznych gminy, powiatu i województwa [1,3]. Do zadań, z którymi dokumenty wiążą znaczny potencjał zastosowania dronów, należą m.in.:

  • w przypadku gminy: utrzymanie porządku publicznego i ładu przestrzennego, zaopatrzenie w wodę i inne media czy ochrona środowiska,
  • w przypadku powiatu: działania przeciwpowodziowe, transport zbiorowy i utrzymanie dróg, zapewnienie porządku publicznego czy promocja powiatu,
  • w przypadku województwa: zagwarantowanie bezpieczeństwa publicznego, działania z zakresu geodezji i kartografii, a także zagospodarowania przestrzennego.

Drony są wszędzie, czyli co może przyczynić się do...

[Czytaj więcej...]